اخلاق و سیاست(52)
«صنعت چاپلوسی و فرصت طلبی»!
مرحوم محمدعلی جمالزاده در "کشکول جمالی" در باب تلون و رنگ عوض کردن آدم های متملق وچاپلوس می نویسد که :
« یکی از رفقا حکایت می کرد که در شهر آنها در ایران در منزل حاکم روضه خوانی بود.
یکی از بزرگان متملق و بادمجان دور قاب چین که از هر طرف باد بیاید بادش می دهند، در آن مجلس وارد شد و بی پروا پشت به منبر نموده و در مقابل حاکم زانو به زمین زد و بنای چاپلوسی و خوش آمدگویی را گذاشت.
حاکم به متانت و ادب به او فهمانید که پشتش به منبر است. ولی او صدا را بلندتر نموده گفت: "منبر ما و قبله ما شما حضرت اشرف هستید." !
در همان ضمن خبر رسید که حاکم معزول شده است، فورا روی به منبر برگردانیده و پشت را به حاکم کرده و گفت: " پشت به منبر سیدالشهدا بدترین معصیت ها و بی ادبی هاست"!
کشکول جمالی-محمدعلی جمالزاده- صفحه 231
این حکایت همه جوامع سنتی است که قدرت و ثروت به طور عادلانه در آن توزیع نمی شود!
چاپلوسان ارزش ها را تابع آدم ها و موقعیت قرار می دهند تا موقعیت خود در حوزه قدرت و ثروت تثبیت کنند!
در جوامع سنتی ارتقای آدم ها به میزان رابطه و نزدیکی شان با منابع قدرت و ثروت ممکن می شود و نه توانایی ها و استعدادهای عملی او.
در جوامع مدرن، این تملق گویی هایی جایی ندارد و انسان ها به دلیل توانایی ها که جامعه به آنها نیاز دارد، به طور سیستماتیک ، موقعیت و جایگاه مناسب خود را می یابند.
بنابر این نه نیاز به تملق است و نه نیاز به تلون و رنگ به رنگ شدن.
ارادتمند: میرقیوم نیا